ગુજરાતના વેપારી શહેર સુરતમાં ફરી એકવાર GST છેતરપિંડીનો મોટો કૌભાંડ સામે આવ્યો છે. ડાયરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ ઇન્ટેલિજન્સ (DGGI) ની ટીમે ₹37 કરોડથી વધુના બોગસ બિલિંગ કૌભાંડનો પર્દાફાશ કર્યો છે. આ કેસમાં ત્રણ આરોપીઓની ધરપકડ કરવામાં આવી છે. આ કાર્યવાહી GST વિભાગની સતત તપાસ અને ઇન્ટેલિજન્સ આધારિત ઓપરેશનનું પરિણામ છે, જે રાજ્યમાં બોગસ ઇન્વોઇસ અને ફેક ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટ (ITC) ના દુરુપયોગને રોકવા માટે કરવામાં આવી રહી છે.
આ કૌભાંડમાં આરોપીઓએ બોગસ કંપનીઓ ઊભી કરીને ખોટા બિલો જારી કર્યા હતા. આ બિલોના આધારે ફરજિયાત ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટનો દુરુપયોગ કરીને સરકારને ભારે નુકસાન પહોંચાડવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. સૂત્રો અનુસાર, આ કૌભાંડમાં મુખ્યત્વે ટેક્સ પાત્ર માલની કિંમત ₹200 કરોડથી વધુની હોવાની શંકા છે, જેમાંથી ₹37 કરોડથી વધુની ટેક્સ છેતરપિંડી થઈ હોવાનું સામે આવ્યું છે. આરોપીઓએ શેલ કંપનીઓ (ખોટી પેઢીઓ) નો ઉપયોગ કરીને કાગળ પર જ વેપાર દેખાડ્યો હતો, જ્યારે વાસ્તવિક માલની હેરફેર બિલકુલ નહોતી થઈ.
DGGI ની ટીમે છેલ્લા થોડા દિવસોમાં સુરતના વિવિધ વિસ્તારોમાં દરોડા પાડ્યા હતા. તપાસ દરમિયાન બોગસ ઇન્વોઇસ, ફરજિયાત ડોક્યુમેન્ટ્સ, મોબાઇલ ફોન્સ, બેંક એકાઉન્ટ્સની વિગતો અને અન્ય પુરાવા મળી આવ્યા હતા. આ કાર્યવાહીમાં ત્રણ મુખ્ય આરોપીઓને ઝડપી લેવામાં આવ્યા છે, જેમના નામ હજુ સત્તાવાર રીતે જાહેર કરવામાં આવ્યા નથી, પરંતુ તેઓ સ્થાનિક વેપારીઓ અને ટેક્સ કન્સલ્ટન્ટ્સ સાથે જોડાયેલા હોવાનું માનવામાં આવે છે. આરોપીઓને CGST એક્ટની કલમ 69 હેઠળ અટકાયતમાં લેવામાં આવ્યા છે અને તેમને કોર્ટમાં રજૂ કરીને રિમાન્ડ મેળવવામાં આવ્યો છે.
આ કૌભાંડ ગુજરાતમાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સતત વધી રહેલા બોગસ બિલિંગ કેસોની શ્રેણીમાં નવી કડી છે. GST લાગુ થયા બાદથી અમદાવાદ અને સુરત જેવા શહેરોમાં આ પ્રકારના કૌભાંડોમાં વધારો જોવા મળ્યો છે. ઉદાહરણ તરીકે, તાજેતરમાં જ DGGI અમદાવાદે ₹262 કરોડના બે અલગ-અલગ ફેક બિલિંગ કેસમાં ત્રણ વ્યક્તિઓની ધરપકડ કરી હતી, જેમાં ₹252 કરોડથી વધુની ફરજિયાત ITC અને ₹1,400 કરોડથી વધુના ટેક્સ પાત્ર માલનો સમાવેશ થતો હતો. આ ઉપરાંત, સુરતમાં જ પાછલા વર્ષોમાં ₹50 લાખથી લઈને કરોડોના અનેક કેસો પકડાયા છે, જેમાં સ્ક્રેપ ટ્રેડર્સ, ટેક્સ કન્સલ્ટન્ટ્સ અને એડવોકેટ્સ પણ સામેલ થયા છે.
આ કૌભાંડની મોડસ ઓપરન્ડી ખૂબ જ સંગઠિત છે. આરોપીઓ ખોટા દસ્તાવેજો, ફરજિયાત આઈડી કાર્ડ્સ અને બેંક એકાઉન્ટ્સનો ઉપયોગ કરીને શેલ ફર્મ્સ બનાવે છે. આ ફર્મ્સ વાસ્તવિક વેપાર વગર જ ઇન્વોઇસ જનરેટ કરે છે અને તેના આધારે ITC પાસ કરાવે છે. આનાથી વેપારીઓને ટેક્સ બચત થાય છે, પરંતુ સરકારના રેવન્યુને ભારે ફટકો પડે છે. GST વિભાગના અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે આવા કૌભાંડોને કારણે રાજ્ય અને કેન્દ્ર સરકારને હજારો કરોડનું નુકસાન થઈ રહ્યું છે. ગુજરાતમાં 2019થી અત્યાર સુધીમાં ₹12,000 કરોડથી વધુના ફેક ઇન્વોઇસ અને ₹1,800 કરોડથી વધુની ટેક્સ ચોરીના કેસો શોધાયા છે, જેમાં અમદાવાદ અને સુરત સૌથી આગળ છે.
આ કેસમાં વધુ તપાસ ચાલુ છે. DGGI ટીમ આરોપીઓના બેંક એકાઉન્ટ્સ, અન્ય સંબંધિત પેઢીઓ અને લાભાર્થી વેપારીઓની વિગતો તપાસી રહી છે. અધિકારીઓએ ચેતવણી આપી છે કે જે વેપારીઓ આવા બોગસ બિલોનો ઉપયોગ કરીને ITC લઈ રહ્યા છે, તેમની પણ કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. આ ધરપકડો GST વ્યવસ્થાને મજબૂત બનાવવા અને ટેક્સ ચોરીને રોકવાના પ્રયાસોનું ઉદાહરણ છે.
