ભારતીય ક્રિકેટ ટીમની વર્તમાન સ્થિતિને જોતાં, મિડલ અને લોઅર ઓર્ડરની કામગીરી અને તેની આસપાસની ચર્ચાઓએ ખૂબ જ ધ્યાન આકર્ષિત કર્યું છે. 2025ના અંતમાં અને 2026ની શરૂઆતમાં, ટીમ ઈન્ડિયા ટેસ્ટ ક્રિકેટમાં અનેક પડકારોનો સામનો કરી રહી છે, જ્યારે વ્હાઈટ-બોલ ફોર્મેટમાં પણ બેટિંગ ઓર્ડરના પ્રયોગોને લઈને વિવાદો થઈ રહ્યા છે. વિરાટ કોહલી, રોહિત શર્મા અને ચેતેશ્વર પુજારા જેવા સ્ટાર ખેલાડીઓના નિવૃત્તિ પછી, મિડલ ઓર્ડરમાં સ્થિરતાની અછત સ્પષ્ટ જોવા મળી રહી છે.
પ્રથમ વાત કરીએ ટેસ્ટ ક્રિકેટની. 2025માં ભારતીય ટીમે વર્લ્ડ ટેસ્ટ ચેમ્પિયનશિપ (WTC)ના નવા સાઈકલમાં પ્રવેશ કર્યો, પરંતુ તેની શરૂઆત નિરાશાજનક રહી. ઈંગ્લેન્ડ સામેની પાંચ ટેસ્ટની શ્રેણીમાં 2-2થી ડ્રો થઈ, જેમાં નવા કેપ્ટન શુભમન ગિલે 754 રન બનાવીને શાનદાર પ્રદર્શન કર્યું. તેમ છતાં, મિડલ ઓર્ડરની અસ્થિરતા કારણે ટીમને અનેક વખત કોલેપ્સનો સામનો કરવો પડ્યો. અનિલ કુમ્બલે જેવા પૂર્વ ખેલાડીઓએ આ અસ્થિરતાને કોહલી અને રોહિતની નિવૃત્તિ સાથે જોડી છે, કહેતા કે આનાથી ખેલાડીઓમાં અસુરક્ષાની ભાવના વધી છે. તેઓ માને છે કે ટોપ-ફાઈવમાં વારંવાર ફેરફારો કરવાથી સ્થિરતા નથી મળતી, અને નવા ખેલાડીઓને પૂરતો સમય આપવો જોઈએ.
મિડલ ઓર્ડરમાં શુભમન ગિલ નંબર 4 પર સ્થિર થયા છે, પરંતુ નંબર 3ની જગ્યા માટે અનેક પ્રયોગો કરવામાં આવ્યા છે. કરુણ નાયર, સાઈ સુધર્શન અને વોશિંગ્ટન સુંદર જેવા ખેલાડીઓને અજમાવવામાં આવ્યા, પરંતુ કોઈ પણ સ્થિર નથી થયું. શ્રેયસ અય્યરની પીઠની સમસ્યાએ તેમની રેડ-બોલ કારકિર્દીને અટકાવી છે, જેના કારણે તેઓને બ્રેક લેવો પડ્યો. આ સિવાય, સરફરાઝ ખાન, દેવદત્ત પડિક્કલ અને બી સાઈ સુધર્શન જેવા નવા ચહેરાઓને ડેબ્યૂ કરાવવામાં આવ્યા, પરંતુ તેમની કામગીરી અપેક્ષા મુજબ નથી રહી. ESPNcricinfoના વિશ્લેષણ મુજબ, ભારતને હોમ ટેસ્ટમાં પણ પુનરાગમન માટે મિડલ ઓર્ડરમાં સ્થિર કેન્ડિડેટ્સની ઓળખ કરીને તેમને ટેકો આપવો જોઈએ.
બીજી તરફ, લોઅર ઓર્ડરની વાત કરીએ તો, તે અનેક વખત ટીમને બચાવવામાં સફળ રહી છે. બોર્ડર-ગાવસ્કર ટ્રોફી 2024-25માં, મિડલ ઓર્ડરની નિષ્ફળતા પછી લોઅર ઓર્ડરે જ દિવસ બચાવ્યો હતો. વોશિંગ્ટન સુંદર જેવા ઓલરાઉન્ડરોએ બેટિંગમાં પણ યોગદાન આપ્યું છે, પરંતુ તેમની ઈજા 2026ના T20 વર્લ્ડ કપ માટે ચિંતાનો વિષય બની છે. સુંદરની જગ્યા માટે અનેક વિકલ્પોની ચર્ચા ચાલી રહી છે, જેમાં અક્ષર પટેલ અને અન્ય યુવા ઓલરાઉન્ડર્સનો સમાવેશ થાય છે.
વ્હાઈટ-બોલ ક્રિકેટમાં પણ મિડલ ઓર્ડરના પ્રયોગોને લઈને ટીકા થઈ છે. એશિયા કપ 2025માં બાંગ્લાદેશ સામેની મેચમાં બેટિંગ ઓર્ડરમાં ફેરફારો કરવામાં આવ્યા, જેમાં શિવમ દુબેને નંબર 3 પર મોકલવામાં આવ્યો પરંતુ તેઓ માત્ર 2 રન જ બનાવી શક્યા. સુનીલ ગાવસ્કર જેવા નિષ્ણાતોએ આ પ્રયોગોની ટીકા કરી છે, કહેતા કે આનાથી ટીમની સ્થિરતા પર અસર પડે છે. તેમ છતાં, એશિયા કપમાં ભારતની મિડલ ઓર્ડરમાં સૂર્યકુમાર યાદવ, તિલક વર્મા, સંજુ સેમસન અને હાર્દિક પંડ્યા જેવા ખેલાડીઓએ સારું પ્રદર્શન કર્યું. 2025માં મહિલા ટીમે વર્લ્ડ કપ જીત્યો, પરંતુ પુરુષ ટીમે ટેસ્ટમાં નિરાશા કરી, જ્યારે વ્હાઈટ-બોલમાં ચેમ્પિયન્સ ટ્રોફી અને એશિયા કપ જીતી.
આ ચર્ચાઓમાં નવા ખેલાડીઓની ભૂમિકા પણ મહત્વપૂર્ણ છે. 2026માં અનકેપ્ડ ખેલાડીઓ જેવા કે અભિષેક શર્મા, રિંકુ સિંહ અને અન્યોને ડેબ્યૂની તક મળી શકે છે. ટીમ મેનેજમેન્ટે મિડલ ઓર્ડરમાં ‘ફ્લેક્સિબલ’ અભિગમ અપનાવ્યો છે, જેમાં સૂર્યકુમાર યાદવે આ વિચારને સમર્થન આપ્યું છે. પરંતુ અનેક નિષ્ણાતો માને છે કે વારંવારના ફેરફારો વર્લ્ડ કપ જેવા મોટા ટુર્નામેન્ટ પહેલા હાનિકારક સાબિત થઈ શકે છે.
ભવિષ્યને જોતાં, 2026ના T20 વર્લ્ડ કપ માટે ભારતને મિડલ અને લોઅર ઓર્ડરમાં મજબૂતીની જરૂર છે. શ્રેયસ અય્યરનું વાપસી અને તિલક વર્માને બદલવાનો નિર્ણય ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. અય્યરની અનુભવ અને ક્લાસિકલ ટેકનિક તેમને નંબર 3 પર આદર્શ બનાવે છે, જ્યાં તેઓ એન્કરની ભૂમિકા નિભાવી શકે છે. આ સિવાય, સંજુ સેમસનને મિડલ ઓર્ડરમાં અજમાવવાની ચર્ચા પણ ચાલી રહી છે, જો કે તેમનું પ્રદર્શન અસ્થિર રહ્યું છે.
